Kartla dönen ekonomi: Taksitsiz borcun payı rekor – kırılganlık artıyor

Tarih:

Paylaş:

Bankaların bireysel kredi kartı alacakları 31 Ekim haftasında 2,59 trilyon TL’ye çıktı; bunun %63,9’u taksitsiz borç.Borcun geri kalan %36,1’i ise taksitli borçlar.

Aynı dönemde bireysel kredi kartı takipteki alacak (NPL) tutarı 113,3 milyar TL. Eylül’de toplam kartlı ödemeler 2,19 trilyon TL ve bunun 669,8 milyar TL’si internet üzerinden. Veri dizisi, “borçlanma kompozisyonu”nun daha riskli bir noktaya kaydığını gösteriyor.

Rekor kompozisyon: 31 Ekim haftasında bireysel kredi kartı bakiyesinin %63,9’u taksitsiz, %36,1’i taksitli. Bir ay önce bu oran %62,8 idi.

Kırılganlığın çıpası: Aynı haftada bireysel kredi kartı NPL (takipteki alacak) tutarı 113,3 Milyar TL; toplam karta oranı yaklaşık %4,37.

Tüketimin motoru kartlar: Eylül 2025’te kartlı ödemeler 2,189 trilyon TL; bunun 1,858 trilyon TL’si kredi kartı. 669,8 miLYAR TL internet üzerinden; mağaza içi işlemlerde temassızın payı %81.

 

“Taksitsiz ağırlık” rekor seviyede

BDDK haftalık verileri, Eylül sonundan Ekim sonuna toplam kart bakiyesinin hızla büyürken bileşimin daha kırılgan bir yapıya kaydığını gösteriyor. 19 Eylül haftasında 2,46 trilyon TL olan bireysel kredi kartı bakiyesi, 24 Ekim’de 2,50 trilyon TL’ye, 31 Ekim’de 2,59 trilyon TL’ye yükseldi. Daha önemlisi, taksitsiz borç payı sırasıyla %63,0 → %62,8 → %63,9 çizgisi izledi. Bu kompozisyon, gelir şoklarında “asgari ödeme–faiz” sarmalı riskini büyütüyor.

Grafik 1 — “Bireysel kredi kartı bakiyesi—taksitli / taksitsiz (mln TL)”

Takipteki alacak: “kırılganlığın çıpası”

31 Ekim haftasında bireysel kredi kartı NPL’i 113,32 milyar TL; bu değer, aynı haftanın toplam kart bakiyesine oranlandığında yaklaşık %4,37’lik NPL oranına karşılık geliyor. Taksitsiz borç payının yükselişi, temerrüt olasılığını artıran bir kompozisyon etkisi yaratıyor.

Grafik 2 — “Bireysel kredi kartı NPL (mlr TL) ve NPL oranı (%)—31 Ekim haftası göstergesi”

Batık kredi ( NPL ), gecikmiş geri ödemeye tabi olan veya borçlu tarafından tamamen geri ödenmesi muhtemel olmayan bir banka kredisidir . Batık krediler, kârlılığı azalttığı için bankacılık sektörü için büyük bir zorluk teşkil eder.

Harcamanın anatomisi: dijital ve temassız öne çıkıyor

Eylül 2025 için BKM’nin yayımladığı resmî bültene göre, toplam 2,189 trilyon TL kartlı ödemenin 1,858 trilyon TL’si kredi kartı, 317,0 milyar TL’si banka kartı, 14,7 milyar TL’si ön ödemeli kartlarla yapıldı. İnternet üzerinden ödemeler 669,8 milyar TL ve toplamın %30’u; mağaza içi işlemlerde temassızın payı %81. Bu kompozisyon, kart kanalına bağımlı bir tüketim modeline işaret ederken, taksitsiz borç oranıyla birleştiğinde gelir dalgalanmalarına hassas bir tablo çiziyor.

Grafik 3 — “Eylül 2025 kartlı ödemelerin dağılımı (mlr TL)”

Politika bağlamı: faiz tavanı ve yeniden yapılandırma

  • Faiz tavanı: TCMB’nin 1 Ekim 2025’te yürürlüğe giren tebliğ değişikliğiyle kredi kartı azami akdî ve gecikme faizlerinde referans oran üzerine eklenen marjda 25 baz puan indirime gidildi. Kart maliyetindeki bu düşüş, bakiyelerin artışını kolaylaştırıcı etki yapar.
  • Yeniden yapılandırma: BDDK’nın 10 Temmuz 2025 tarihli Kurul kararı, bireysel kart ve ihtiyaç kredilerinde yeniden yapılandırma (uygulamada 48 aya kadar) imkânı sağladı. Kısa vadede temerrüt akışını yavaşlatıp stok bakiyeyi yüksek tutabilir.

Neden “taksitsiz” daha riskli?
Taksitsiz borçta vade dağılmıyor; asgari ödeme ve aylık akdî faiz etkileşimi borçluyu “borcu çevirmek için borç” davranışına itebiliyor. Gelir şoklarında ilk gerilim hattı burası.

Yöntem ve veri notu

Bireysel kredi kartı bakiyesi (taksitli/taksitsiz): BDDK haftalık bültenleri baz alınmıştır; 19 Eylül, 24 Ekim ve 31 Ekim 2025 haftaları karşılaştırılmıştır. Rakamlar milyon TL cinsindedir.

Takipteki alacak (NPL): 31 Ekim haftası için 113,32 mlr TL olup toplam karta oranı yaklaşık %4,37’dir.

Kartlı ödemelerin kompozisyonu: BKM Eylül 2025 resmî basın bülteni kullanılmıştır; toplam ve alt kalemler (kredi/banka/ön ödemeli), internet ve temassız payı bu bültenden derlenmiştir.

Regülasyonlar: 1 Ekim 2025 yürürlüklü TCMB tebliğ değişikliği ve 10 Temmuz 2025 tarihli BDDK Kurul Kararı esas alınmıştır.

Kaynaklar

  • BDDK — Haftalık Bankacılık Sektörü Verileri (Eylül–Ekim 2025; bireysel kredi kartı taksitli/taksitsiz, takipteki alacak)
  • BKM — “Eylül 2025 Kartlı Ödemeler Bülteni” (toplam, kredi/banka/ön ödemeli; internet ve temassız payı)
  • TCMB — Kredi kartı azami akdî/gecikme faiz düzenlemesi (yürürlük: 1 Ekim 2025)
  • BDDK — Bireysel borç yapılandırma Kurul Kararı (10 Temmuz 2025)

Haber: Onur Metin | hepsiveri.

Onur Metin
Onur Metinhttps://hepsiveri.com
Onur Metin, ODTÜ Jeoloji Mühendisliği’nin ardından Anadolu Üniversitesi’nde gazetecilik yüksek lisansı yaptı. Gazetecilik kariyeri boyunca resmi istatistikler, uluslararası veri tabanları ve açık veri kaynaklarını kullanarak haberlerini sayısal verilerle güçlendirmeyi, okuyucuya daha derin ve denetlenebilir bir perspektif sunmayı öncelik edindi. Farklı haber sitelerinde geçici süreler çalıştıktan sonra önce kişisel sitesini (onurmetin.com.tr), ardından veri odaklı haber ve analiz ürettiği HepsiVeri’yi kurdu. Demokrasi, emek, eğitim, kent politikaları ve dijital haklar gibi alanlarda ürettiği içeriklerde, verilerden hikâye çıkarmayı; karmaşık veri setlerini grafikler, tablolar ve görselleştirmelerle herkesin anlayabileceği, şeffaf ve kaynakları açık gazetecilik ürünlerine dönüştürmeyi kendine temel görev olarak görüyor. Görülmeyenleri göstermek, olan biteni sayılarla görünür kılmak ve bu verilerin herkes tarafından okunabilir, sorgulanabilir ve yeniden kullanılabilir olmasını sağlamak için çalışmalarını birden fazla platformda sürdürüyor.

CEVAP VER

Lütfen yorumunuzu giriniz!
Lütfen isminizi buraya giriniz

CHP’ye kayyum kararına toplumdan tepki: Çoğunluk mutlak butlana karşı, bilgi sınırlı, çözüm talebi güçlü

CHP'nin 38. Olağan Kurultayı'na yönelik "mutlak butlan" kararı, kamuoyunda...

Örgütsüzlüğün bedeli: Türkiye’de sendika kapısını aşamayanlar

Türkiye'de örgütlenmenin görünmez sınırları Türkiye'de sendikalaşma oranı son on iki...

AI ajanları neden Marxist konuşmaya başladı? Dijital emek, sömürü ve persona ekonomisi

Son haftalarda gündeme düşen bir Stanford deneyi, ilgi çekici...

MacBook Air M5 Türkiye’de bir junior developer için ne kadar ulaşılabilir?

Apple’ın mart ayında tanıttığı MacBook Air M5, teknik özellikleriyle...

Türkiye’de genç işsizliği ve “ilk iş” bariyeri: Mezunlar ortalama 14,4 ayda işe yerleşiyor

Türkiye’de gençler ve yeni mezunlar için “ilk işe geçiş”,...

İlgili yazılar

CHP’ye kayyum kararına toplumdan tepki: Çoğunluk mutlak butlana karşı, bilgi sınırlı, çözüm talebi güçlü

CHP'nin 38. Olağan Kurultayı'na yönelik "mutlak butlan" kararı, kamuoyunda beklenmedik biçimde sert bir tepkiyle karşılandı. Ancak bu tepkinin...

Örgütsüzlüğün bedeli: Türkiye’de sendika kapısını aşamayanlar

Türkiye'de örgütlenmenin görünmez sınırları Türkiye'de sendikalaşma oranı son on iki yılda yükseliyor. Ama bu tablo, milyonlarca işçiyi kapsayan bir...

Kanserin coğrafyası: Doğu Avrupalı erkek, Batı Afrikalı kadın neden bu kadar farklı?

2024 yılında Freddie Bray ve arkadaşları 185 ülkedeki 36 kanser türünü inceleyen "Global Cancer Statistics 2022" başlıklı araştırmayı...

Two Sexes, Eighteen Regions, One Data Story: The State of Global Cancer

In 2024, Freddie Bray and colleagues published "Global Cancer Statistics 2022," examining 36 cancer types across 185 countries....